Waarom het model ertoe doet
Bij een pgb uit de Wlz, Wmo of Jeugdwet staat het budget bij de SVB. De SVB betaalt jou alleen als er een zorgovereenkomst ligt die past bij hoe je werkt, en als je factuur of urenbriefje past bij wat daarin staat. Het model is dus geen formaliteit. Het bepaalt of je factureert of salaris krijgt, en of je doorbetaald wordt als je ziek bent. Hoe het geld verder loopt, lees je in zorg leveren via een pgb.
Gebruik altijd de nieuwste versie van het model; op de formulieren zelf staat dat dat verplicht is. Je vindt ze op de website van de SVB.
De vier modellen van de SVB
| Model | Voor wie | Hoe je betaald wordt | Als je ziek bent |
|---|---|---|---|
| Zorgovereenkomst van opdracht | Zelfstandige zorgverlener, zzp'er of freelancer | Je factureert per maand | Geen doorbetaling |
| Zorgovereenkomst met een zorginstelling | Een organisatie die de zorg levert met eigen medewerkers | De organisatie factureert | De organisatie regelt vervanging; haar medewerkers zijn bij haar in dienst |
| Arbeidsovereenkomst | Zorgverlener in dienst van de budgethouder | Salaris, de SVB doet de loonadministratie | Doorbetaling van loon, zoals bij andere werknemers |
| Zorgovereenkomst met een partner of familielid | Partner of familie in de eerste of tweede graad | Per maand, als opdracht | Geen doorbetaling |
Zorgovereenkomst van opdracht
Het model voor zelfstandigen in de zorg. Je vult je KvK-nummer of AGB-code en je handelsnaam in, en je stuurt elke maand een factuur. Je bent zelf verantwoordelijk voor je belasting en verzekeringen. Word je ziek, dan levert je geen zorg en krijg je ook niets. Spreek met de budgethouder af wie er dan komt.
Zorgovereenkomst met een zorginstelling
Werk je als zorgorganisatie met eigen medewerkers, dan sluit de budgethouder de overeenkomst met de organisatie en niet met de medewerker die komt. De organisatie factureert en regelt vervanging. Wordt een medewerker ziek, dan is dat een zaak tussen de organisatie en die medewerker, niet van de budgethouder. Voor de budgethouder is dat het eenvoudigste model, omdat hij geen werkgever of opdrachtgever van een persoon wordt.
Arbeidsovereenkomst
Hier is de budgethouder je werkgever en ontvang je salaris. De SVB doet de loonadministratie en draagt de premies en loonheffing af. Tot 2026 gold voor zorg aan huis een uitzondering, de Regeling dienstverlening aan huis: wie minder dan vier dagen per week werkte, was niet verzekerd voor de werknemersverzekeringen. Die uitzondering is per 1 januari 2026 vervallen voor pgb-zorgverleners. Je bent nu verzekerd voor onder meer de WW en je loon wordt doorbetaald bij ziekte, zoals bij andere werknemers. Voor de budgethouder betekent dat meer werkgeversplichten; de SVB ondersteunt daarbij. Voor budgethouders die nog niet bij de overheid in beeld waren, gaat de wijziging later in.
Zorgovereenkomst met een partner of familielid
Voor de partner of een familielid in de eerste of tweede graad, zoals een ouder, kind, broer of zus. Juridisch is het een overeenkomst van opdracht. Is er in de praktijk wel een gezagsverhouding, dan kan ook met een familielid een arbeidsovereenkomst nodig zijn. Of familiehulp uit het budget betaald mag worden en tegen welk tarief, verschilt per wet en per gemeente of zorgkantoor.
Zelfstandig, of eigenlijk in dienst?
Bij een overeenkomst van opdracht moet je ook echt als zelfstandige werken. Is er in de praktijk een gezagsverhouding, zoals tussen een werknemer en een leidinggevende, dan kan het eigenlijk een dienstverband zijn. Dat heet schijnzelfstandigheid. Of dat zo is, hangt af van de hele arbeidsrelatie, niet van één kenmerk. Het speelt bij de overeenkomst van opdracht en bij die met een partner of familielid, want dat is juridisch ook een opdracht.
Werk je voor één cliënt op vaste dagen, dan maakt dat je nog niet automatisch werknemer, maar het is wel een reden om het vooraf te laten beoordelen. De budgethouder kan via de SVB aan de Belastingdienst vragen om te toetsen of er een gezagsverhouding is. Bij familie is die er volgens de SVB vaak niet, maar ook daar beslist de feitelijke situatie.
Wat moet er in de zorgovereenkomst staan?
De formulieren verschillen per model, maar deze onderdelen komen in alle varianten terug, en hier wordt je factuur later aan getoetst:
- Jouw gegevens - naam, en als zelfstandige of organisatie je KvK-nummer of AGB-code
- De zorg - welke werkzaamheden je doet, zoals begeleiding, persoonlijke verzorging of huishoudelijke hulp
- De uren - hoeveel uur per week of per maand
- Het tarief - bijvoorbeeld per uur
- De ingangsdatum - en een einddatum als het tijdelijk is, bijvoorbeeld bij vervanging
Omschrijf de zorg zo dat iemand die de cliënt niet kent begrijpt wat je doet. Staat er alleen "ondersteuning", dan is bij een controle niet te zien of je factuur klopt.
Wie controleert de zorgovereenkomst?
De budgethouder dient de overeenkomst in bij de SVB, meestal via het PGB Portaal. Daarna kijken er twee partijen naar:
- De SVB beoordeelt de arbeidsrechtelijke kant: het juiste model, volledig ingevuld, getekend.
- De gemeente of het zorgkantoor beoordeelt de inhoud: past de zorg bij de indicatie, en is het tarief niet hoger dan wat zij vergoeden. Bij een pgb uit de Wmo of Jeugdwet is dat de gemeente, bij de Wlz het zorgkantoor.
Ligt je tarief boven het maximum dat de gemeente of het zorgkantoor vergoedt, dan betaalt het budget niet meer dan dat maximum en komt het verschil meestal voor rekening van de budgethouder. Gemeenten gaan hier verschillend mee om, dus vraag het na en bespreek het vooraf met de budgethouder.
De zorgovereenkomst wijzigen
Gaat de cliënt meer of minder uren afnemen, of verandert je tarief, dan geeft de budgethouder dat door aan de SVB. Volgens de wijzigingsformulieren van de SVB gaat een wijziging in op de eerste dag van een maand. Verandert de zorg zelf, bijvoorbeeld van huishoudelijke hulp naar begeleiding, dan vraagt de SVB vaak om een nieuwe zorgovereenkomst en moet de gemeente of het zorgkantoor opnieuw akkoord geven. Werkt de budgethouder in het PGB Portaal, dan loopt de wijziging daar.
Lever geen extra uren in de verwachting dat de wijziging achteraf wordt geregeld. Zolang de SVB de oude afspraak heeft, wordt je factuur daaraan getoetst.
Checklist voordat je tekent
- Het model past bij hoe je werkt: zelfstandig, via een organisatie, in dienst of als familie
- Het is de nieuwste versie van het SVB-formulier
- De zorg is concreet omschreven
- Uren per week of maand en het tarief staan erin, en kloppen met wat je gaat factureren
- Je weet of je tarief binnen het maximum van de gemeente of het zorgkantoor valt
- Werk je op opdracht voor één cliënt op vaste tijden: de vraag of er een gezagsverhouding is, is besproken
- Je begint pas als de overeenkomst is goedgekeurd, of je weet welk risico je loopt
Conclusie
Welk model je kiest, volgt meestal vanzelf uit hoe je werkt. Wat misgaat zit in de details, zoals een omschrijving van de zorg die te vaag is, of uren die niet passen bij wat je echt levert. Dat merk je pas bij de eerste factuur.
Praktische tip: neem bij het invullen je eerste maand in gedachten. Hoeveel bezoeken, hoe lang, welke zorg? Als je die maand niet kunt factureren binnen wat er in de overeenkomst staat, pas de overeenkomst dan aan voordat je tekent.
Veelgestelde vragen
Wie vult de zorgovereenkomst in: ik of de budgethouder?
Jullie samen. De budgethouder is de opdrachtgever of werkgever en dient de overeenkomst in bij de SVB. Jij vult je eigen gegevens in en tekent mee. Kijk vooral zelf naar de omschrijving van de zorg, de uren en het tarief: daar wordt later je factuur of urenbriefje aan getoetst.
Mag ik al beginnen voordat de zorgovereenkomst is goedgekeurd?
Het kan, maar de SVB betaalt pas als de overeenkomst is verwerkt en, bij een pgb uit de Wmo, Jeugdwet of Wlz, is goedgekeurd door de gemeente of het zorgkantoor. Wordt hij afgekeurd of aangepast, dan krijg je de uren die al geleverd zijn misschien niet of niet volledig betaald.
Ik heb meerdere pgb-cliënten. Heb ik dan meerdere zorgovereenkomsten?
Ja. Elke budgethouder sluit een eigen zorgovereenkomst met jou, met eigen uren en een eigen tarief. Houd ze per cliënt apart bij, ook als het tarief overal gelijk is.
Word ik doorbetaald als ik ziek ben?
Dat hangt af van het model. Bij een overeenkomst van opdracht en bij de overeenkomst met een partner of familielid niet: je krijgt alleen betaald voor zorg die je levert. Werk je in loondienst bij een zorginstelling, dan regel je dat met die instelling, niet met de budgethouder. Ben je in dienst van de budgethouder, dan heb je sinds 1 januari 2026 recht op doorbetaling van je loon bij ziekte, net als andere werknemers.
Geldt dit ook voor een pgb uit de Zorgverzekeringswet?
Grotendeels. Ook dan leg je de afspraken vast in een zorgovereenkomst, maar je mag ook het model van de zorgverzekeraar gebruiken. De zorgverzekeraar beoordeelt het, niet de gemeente of het zorgkantoor.